1 00:00:01,280 --> 00:00:04,839 [Muzyka] 2 00:00:04,839 --> 00:00:08,599 Zapraszamy do wysłuchania odcinków nowej serii podcastu "Spotkania Biuletynu" 3 00:00:08,599 --> 00:00:13,201 zatytułowanej "Polonistyka zaangażowana". 4 00:00:13,201 --> 00:00:17,268 Polonistyka nie jest bezradnym przyglądaniem się światu. 5 00:00:17,268 --> 00:00:19,647 Daje narzędzia, by się w nim odnaleźć, 6 00:00:19,647 --> 00:00:21,267 pomóc go zrozumieć, 7 00:00:21,267 --> 00:00:26,008 zapobiec wykluczeniu i osamotnieniu. 8 00:00:26,008 --> 00:00:29,392 Taka jest polonistyka, którą chcemy pokazać poprzez nasz projekt: 9 00:00:29,392 --> 00:00:34,560 "Polonistyka zaangażowana". 10 00:00:34,560 --> 00:00:45,579 [Muzyka] 11 00:00:45,579 --> 00:00:48,308 [Mariola Wilczak:] Żyjemy w świecie zmiennym, nieprzewidywalnym, 12 00:00:48,308 --> 00:00:50,599 często niejasnym i niezrozumiałym. 13 00:00:50,599 --> 00:00:52,750 Trzeba na nowo nadać sens temu, 14 00:00:52,750 --> 00:00:54,941 co w ostatnich latach okazało się kruche, 15 00:00:54,941 --> 00:00:56,848 spojrzeć na świat na nowo, 16 00:00:56,848 --> 00:01:00,608 stawić czoła społecznej izolacji i wykluczeniu, osamotnieniu. 17 00:01:00,608 --> 00:01:04,256 Zespół projektu "Polonistyka wobec wyzwań współczesnego świata", 18 00:01:04,256 --> 00:01:06,078 którym mam zaszczyt kierować, 19 00:01:06,078 --> 00:01:08,760 postanowił włączyć się w poszukiwanie odpowiedzi 20 00:01:08,760 --> 00:01:10,063 na problemy współczesności 21 00:01:10,063 --> 00:01:13,722 i skoncentrować się na indywidualności człowieka, 22 00:01:13,722 --> 00:01:17,753 na odzyskiwaniu więzi, kontaktów międzyludzkich i poczuciu tożsamości, 23 00:01:17,753 --> 00:01:20,291 na poszanowaniu zasad otwartości i dostępności, 24 00:01:20,291 --> 00:01:24,294 a także inkluzywności w otaczającym nas świecie. 25 00:01:24,294 --> 00:01:26,689 Z rozmów z naszymi gośćmi dowiecie się, 26 00:01:26,689 --> 00:01:30,000 co ma wspólnego polonistyka z medycyną czy architekturą, 27 00:01:30,000 --> 00:01:33,245 jak reaguje na problem związany z kryzysem klimatycznym. 28 00:01:33,245 --> 00:01:36,387 Takie spojrzenie na polonistykę pozwoli dostrzec, 29 00:01:36,387 --> 00:01:40,878 że poloniści mają wiele do zaoferowania również na rynku pracy. 30 00:01:40,878 --> 00:01:45,168 O tym będziemy rozmawiać w odcinkach dotyczących kompetencji polonistycznych. 31 00:01:45,168 --> 00:01:49,373 [Karolina Malinowska:] Nazywam się Karolina Malinowska, jestem psycholożką, badaczką. 32 00:01:49,373 --> 00:01:52,686 Zajmuję się też tematyką budowania kariery 33 00:01:52,686 --> 00:01:58,441 i zostałam zaproszona do udziału w projekcie "Polonistyka wobec wyzwań współczesnego świata". 34 00:01:58,441 --> 00:02:01,296 Zdecydowałam się, ponieważ mam taką potrzebę, 35 00:02:01,296 --> 00:02:08,082 żeby pokazać, jak szerokie zastosowanie mają kompetencje polonistyczne, czy szerzej, humanistyczne na dzisiejszym rynku pracy, 36 00:02:08,082 --> 00:02:12,320 a jednocześnie jak niedoceniane bywa to wykształcenie. 37 00:02:12,320 --> 00:02:16,352 W tym zadaniu mam przyjemność współpracować z doktorem Piotrem Bordzołem. 38 00:02:16,352 --> 00:02:19,178 Razem prowadzimy szereg działań badawczych, 39 00:02:19,178 --> 00:02:23,785 w tym na przykład wywiady z różnymi osobami mającymi wykształcenie polonistyczne 40 00:02:23,785 --> 00:02:26,840 na temat postrzegania przez nich własnych kompetencji, 41 00:02:26,840 --> 00:02:32,680 na temat sposobów budowania ścieżek kariery, jak to się u nich układało. 42 00:02:32,680 --> 00:02:37,850 Ponadto analizujemy dane dotyczące losów absolwentów kierunków humanistycznych, 43 00:02:37,850 --> 00:02:42,858 a także szczegółowo przyglądamy się ogłoszeniom o pracę kierowanym do osób o takich kompetencjach. 44 00:02:42,858 --> 00:02:44,535 Mam nadzieję, że całość naszych działań 45 00:02:44,535 --> 00:02:50,492 przyczyni się do lepszego zrozumienia wartości humanistyki właśnie w kontekście zawodowym. 46 00:02:50,492 --> 00:02:51,451 [Piotr Bordzoł:] W moim przekonaniu 47 00:02:51,451 --> 00:02:57,401 projekt przybliża nas do rozpoznania i udokumentowania obecności osiągnięć polonistycznych 48 00:02:57,401 --> 00:02:59,337 w kluczowych obszarach naszego życia. 49 00:02:59,337 --> 00:03:02,008 Polonistyka jako wciąż definiowana dziedzina akademicka 50 00:03:02,008 --> 00:03:03,197 ma ważny, 51 00:03:03,197 --> 00:03:07,922 choć w powszechnym odbiorze nie zawsze wyraźnie zarysowany wymiar utylitarny. 52 00:03:07,922 --> 00:03:13,885 Tworzy historię, łączy różne środowiska w dyskusji nad tożsamością, polskością czy istnieniem w języku, 53 00:03:13,885 --> 00:03:17,515 jednocześnie pozwala konstruować i rozwijać narzędzia przydatne w życiu 54 00:03:17,515 --> 00:03:18,857 czy myśleć, kreować, 55 00:03:18,857 --> 00:03:23,256 wykorzystywać odkrycia i technologie w sposób efektywny i przyjazny. 56 00:03:23,256 --> 00:03:26,892 [Mariola Wilczak:] W naszym projekcie pragniemy także zwrócić uwagę na studia polonistyczne 57 00:03:26,892 --> 00:03:30,616 i na dorobek instytucji polonistycznych na całym świecie. 58 00:03:30,616 --> 00:03:33,788 W tym celu wzbogacimy naszą geopolonistyczną mapę 59 00:03:33,788 --> 00:03:36,418 o nowe informacje i miejsca. 60 00:03:36,418 --> 00:03:39,624 Chcemy dotrzeć z naszym przekazem do ludzi, którzy pracują z ludźmi, 61 00:03:39,624 --> 00:03:45,587 do specjalistów, psychologów, lekarzy, architektów, animatorów życia społecznego, dydaktyków, 62 00:03:45,587 --> 00:03:50,663 którzy będą sięgać do stworzonej przez nas Bibliografii źródeł dla nauki i społeczeństwa. 63 00:03:50,663 --> 00:03:55,146 Posłuchajmy co mówią o swoim udziale w projekcie nasze ekspertki i bibliografki, 64 00:03:55,146 --> 00:03:58,840 wśród których są doktor Magdalena szarota i Ewa Pakalska. 65 00:03:58,840 --> 00:04:03,335 [Magdalena Szarota:] Bardzo doceniam, że projekt "Polonistyka wobec wyzwań współczesnego świata", 66 00:04:03,335 --> 00:04:07,368 zaistniał w naszym akademickim świecie, i że zostałam do niego zaproszona. 67 00:04:07,368 --> 00:04:11,533 Dzięki szeregowi działań badawczych, dokumentalnych i popularyzatorskich, 68 00:04:11,533 --> 00:04:14,380 które nasz interdyscyplinarny zespół podejmuje, 69 00:04:15,003 --> 00:04:18,471 chcemy rzucać snop uwagi na humanistykę w różnych jej wymiarach 70 00:04:18,471 --> 00:04:22,248 oraz zachęcać innych do czerpania z jej zasobów. 71 00:04:22,449 --> 00:04:25,341 Dla mnie osobiście projekt ten jest również ważny 72 00:04:25,341 --> 00:04:28,770 ponieważ studia o niepełnosprawności, którymi zajmuję się od lat 73 00:04:28,770 --> 00:04:30,706 są uwzględnione w naszych działaniach 74 00:04:31,280 --> 00:04:34,785 na przykład prowadzących do stworzenia tematycznej kolekcji w tym zakresie, 75 00:04:34,785 --> 00:04:37,641 co będzie pierwszym tego typu działaniem w Polsce. 76 00:04:38,359 --> 00:04:42,314 Ta swoista mapa studiów o niepełnosprawności, mamy nadzieję, 77 00:04:42,314 --> 00:04:46,451 ułatwi badaczom i badaczkom dziedziną 78 00:04:46,451 --> 00:04:48,698 oraz tym, którzy chcieliby z niej czerpać 79 00:04:48,698 --> 00:04:52,427 dalszy rozwój tej kluczowej również dla humanistyki dziedziny, 80 00:04:52,427 --> 00:04:53,731 która w swoim etosie ma za zadanie 81 00:04:53,731 --> 00:04:57,619 mierzenie się z wyzwaniami społecznymi i ekonomicznymi. 82 00:04:57,619 --> 00:04:59,325 [Ewa Pakalska:] Dołączyłam do tego projektu, 83 00:04:59,325 --> 00:05:03,386 ponieważ problematyka studiów o niepełnosprawności jest mi bliska 84 00:05:03,386 --> 00:05:05,293 i cieszę się, że mogę ją połączyć 85 00:05:05,293 --> 00:05:08,980 ze swoimi kompetencjami jako bibliografka. 86 00:05:08,980 --> 00:05:12,266 Kolekcja tematyczna tworzona przez nasz zespół 87 00:05:12,266 --> 00:05:18,566 ma być pomostem pomiędzy ważnymi dokonaniami teoretycznymi i literackimi w innych krajach, 88 00:05:18,566 --> 00:05:24,291 które stanowią inspirację intelektualną dla polskich badaczy i badaczek 89 00:05:24,291 --> 00:05:29,472 a osiągnięciami polskiej i zagranicznej polonistyki w studiach o niepełnosprawności. 90 00:05:29,472 --> 00:05:33,716 [Mariola Wilczak:] Naszą ekspertką w zakresie humanistyki medycznej i medycyny narracyjnej 91 00:05:33,716 --> 00:05:37,230 jest między innymi doktor Marta Chojnacka- Kuraś. 92 00:05:37,230 --> 00:05:43,933 [Marta Chojnacka- Kuraś:] Humanistyka medyczna to są przede wszystkim takie studia prowadzone przez humanistów, 93 00:05:43,933 --> 00:05:47,620 czyli właśnie literaturoznawców, nie wiem, antropologów, 94 00:05:47,620 --> 00:05:50,216 które dotyczą tematyki medycznej. 95 00:05:50,216 --> 00:05:52,008 I tutaj jest mnóstwo prac 96 00:05:52,008 --> 00:05:56,147 na temat właśnie obrazu jakiejś choroby w literaturze, prawda, 97 00:05:56,147 --> 00:05:58,622 w konkretnej twórczości konkretnych autorów. 98 00:05:58,622 --> 00:06:00,271 Z drugiej strony mam wrażenie, 99 00:06:00,271 --> 00:06:06,456 że medycyna narracyjna w rozumieniu takim właśnie jak zaproponowała Rita Sharon 100 00:06:06,456 --> 00:06:11,349 to ma być jednak przede wszystkim praktyka kliniczna, praktyka medyczna, 101 00:06:11,349 --> 00:06:18,789 która czerpie z takiego, takiej potężnej kategorii humanistycznej jaką jest narracja, narracyjność, 102 00:06:18,789 --> 00:06:26,180 i ja mam takie poczucie, że współcześnie właśnie w polskich badaniach bardzo rozwija się ta ścieżka humanistyki medycznej. 103 00:06:26,180 --> 00:06:33,927 Czyli jednak humaniści biorą tematy na warsztat i swoimi narzędziami je opracowują 104 00:06:33,927 --> 00:06:36,856 dążąc oczywiście do tego, żeby akcentować 105 00:06:36,856 --> 00:06:41,233 ten taki podmiotowy, indywidualny, prawda, charakter doświadczenia choroby. 106 00:06:41,233 --> 00:06:43,456 Oddajmy głos doktor Aleksandrze Wójtowicz, 107 00:06:43,456 --> 00:06:49,497 która opowie o pracach nad zagadnieniami dotyczącymi literaturoznawstwa architektonicznego. 108 00:06:49,497 --> 00:06:53,572 Stworzenie kolekcji tematycznej i specjalistycznej bazy bibliograficznej 109 00:06:53,572 --> 00:06:58,287 w różnych obszarach, w tym w zakresie literaturoznawstwa architektonicznego, 110 00:06:58,287 --> 00:07:00,047 realizuje dwojaki cel, 111 00:07:00,047 --> 00:07:04,423 jakim jest, po pierwsze, udokumentowanie dorobku w zakresie Polish Studies 112 00:07:04,423 --> 00:07:10,091 i wzmacnianie społecznego dialogu. Tutaj cytuję założenia projektu "Polonistyka wobec wyzwań współczesnego świata", 113 00:07:10,091 --> 00:07:12,659 ale po drugie daje też możliwość 114 00:07:12,659 --> 00:07:16,356 upowszechnienia wiedzy na temat założeń literaturoznawstwa architektonicznego, 115 00:07:16,356 --> 00:07:20,666 gdzie ten tradycyjny warsztat literaturoznawczy stanowi punkt wyjścia 116 00:07:20,666 --> 00:07:25,462 do badań o charakterze już bardziej wdrożeniowym. 117 00:07:25,462 --> 00:07:30,824 Formułując przed laty założenia literaturoznawstwa architektonicznego jako tej ścieżki badawczej, 118 00:07:30,824 --> 00:07:32,806 wraz z przedstawicielami różnych dziedzin 119 00:07:32,806 --> 00:07:38,325 zaproponowaliśmy przejście od interdyscyplinarnych badań literaturoznawczych 120 00:07:38,325 --> 00:07:43,706 do wypracowania takiego transdyscyplinarnego już modelu badania miejsc, 121 00:07:43,706 --> 00:07:46,132 myśmy je określili wtedy mianem miejsc trudnych, 122 00:07:46,132 --> 00:07:50,096 analizując dwa place: Piłsudskiego i Defilad, 123 00:07:50,096 --> 00:07:54,580 i historię prób związanych z ich zagospodarowaniem, 124 00:07:54,580 --> 00:07:57,251 i w założeniu ten model może być przykładany 125 00:07:57,251 --> 00:08:01,941 do analizy wybranych obszarów wykazujących podobne cechy. 126 00:08:01,941 --> 00:08:04,325 Istotne było też pokazanie tego, 127 00:08:04,325 --> 00:08:06,867 jak wyniki prac literaturoznawczych 128 00:08:06,867 --> 00:08:09,120 mogą mieć realny wpływ na rzeczywistość. 129 00:08:09,120 --> 00:08:13,888 To, jak mogą być prowadzone te analizy literaturoznawcze 130 00:08:13,888 --> 00:08:16,119 w odpowiedzi na konkretny problem społeczny, 131 00:08:16,119 --> 00:08:17,667 jak i w tym przypadku, jest właśnie 132 00:08:17,667 --> 00:08:23,295 potrzeba zagospodarowania czy rewitalizacji miejsc naznaczonych kulturowo, co jest istotne, 133 00:08:23,295 --> 00:08:28,440 takich nieoczywistych, uwikłanych w politykę, w historię, symbolicznych, 134 00:08:28,440 --> 00:08:33,859 których treści wymagają jakiś szerszych analiz. 135 00:08:33,859 --> 00:08:36,278 I to literaturoznawstwo architektoniczne właśnie 136 00:08:36,278 --> 00:08:39,484 nastawione jest na wsparcie architektów i urbanistów, 137 00:08:39,484 --> 00:08:43,367 ale także grup decyzyjnych zarządzających przestrzenią, 138 00:08:43,368 --> 00:08:45,483 i również sektorów pozanaukowych. 139 00:08:45,483 --> 00:08:48,172 Angażuje różne metody, różne narzędzia 140 00:08:48,172 --> 00:08:50,387 i stworzenie tej bazy bibliograficznej 141 00:08:50,387 --> 00:08:52,988 obejmującej pracę polskich badawczy 142 00:08:52,988 --> 00:08:55,544 będzie obejmowało różne zakresy, 143 00:08:55,544 --> 00:08:59,269 wpisujące się w geopoetykę, geokrytykę, ekokrytykę, 144 00:08:59,269 --> 00:09:04,102 studia miejskie i prace czerpiące z tradycyjnego warsztatu literaturoznawczego, 145 00:09:04,102 --> 00:09:06,525 właśnie analiza materiałów tekstowych 146 00:09:06,525 --> 00:09:09,206 stanowi o tym przenikaniu się dyscyplin 147 00:09:09,206 --> 00:09:12,125 literaturoznawstwa i polonistyki. 148 00:09:12,125 --> 00:09:13,752 [Mariola Wilczak:] Zachęcamy do wspólnych rozmów, 149 00:09:13,752 --> 00:09:18,000 spotkań, do udziału w seminariach, lektury artykułów i wywiadów, 150 00:09:18,000 --> 00:09:19,330 słuchania odcinków podcastu 151 00:09:19,330 --> 00:09:21,652 i do subskrypcji naszego newslettera, 152 00:09:21,652 --> 00:09:27,075 w którym będziemy was informować o efektach naszych prac i o naszych planach. 153 00:09:27,075 --> 00:09:29,165 [Magdalena Szarota:] Humanistyka jest passe. 154 00:09:29,165 --> 00:09:34,781 Taka opinia ta niestety krąży również w coraz bardziej neoliberalnym świecie akademickim. 155 00:09:34,781 --> 00:09:39,285 Tymczasem w największym skrócie bez humanistyki nie ma życia społecznego. 156 00:09:39,285 --> 00:09:44,640 Humanistyka daje narzędzia zarówno do rozumienia świata, jak i jego transformowania. 157 00:09:44,640 --> 00:09:47,252 Stopień złożoności współczesnych wyzwań 158 00:09:47,252 --> 00:09:51,964 oraz pytanie, co one oznaczają dla obecnych i przyszłych pokoleń 159 00:09:51,964 --> 00:09:57,079 wymagają interdyscyplinarnego podejścia i zaangażowanej badawczej uważności. 160 00:09:57,079 --> 00:10:00,115 Dlatego humanistyka jest na czasie i jest potrzebna. 161 00:10:00,115 --> 00:10:05,773 [Muzyka] 162 00:10:05,773 --> 00:10:08,536 Serię podcastów "Polonistyka zaangażowana" 163 00:10:08,536 --> 00:10:13,313 zrealizowano w ramach projektu "Polonistyka wobec wyzwań współczesnego świata", 164 00:10:13,313 --> 00:10:15,444 Dofinansowano ze środków budżetu państwa 165 00:10:15,444 --> 00:10:17,758 w ramach programu Ministra Edukacji i Nauki 166 00:10:17,758 --> 00:10:20,714 pod nazwą Nauka dla społeczeństwa II. 167 00:10:20,714 --> 00:10:23,194 Numer projektu podano w opisie [NdS-II/SP/0264/2024/01]. 168 00:10:23,194 --> 00:10:26,097 Zapraszamy do wysłuchania kolejnych odcinków 169 00:10:26,097 --> 00:10:29,769 dostępnych na platformach Spreaker, Spotify i YouTube 170 00:10:29,769 --> 00:10:33,857 oraz w internetowym "Biuletynie Polonistycznym". 171 00:10:33,857 --> 00:10:36,592 Do usłyszenia! 172 00:10:36,592 --> 00:10:42,669 [Muzyka]