Biuletyn Polonistyczny

Wydarzenie

Data dodania: 27.05.2015
Data wydarzenia: 06.05.2015 - 07.05.2015

Światopoglądy modernizmu

Typ wydarzenia:
Konferencja
Miejscowość:
Łódź
Organizatorzy:
Grupy docelowe:
Studenci, Doktoranci, Samodzielni Pracownicy Naukowi

Zdając sobie sprawę z wielości sposobów opisu modernizmu i niejednoznaczności terminologicznej oraz podzielając zdanie, iż nie ma jednego modernizmu, pragniemy skoncentrować rozważania na latach 1890–1918. Świadomie więc pojęcie „modernizmu” zawężamy, czy raczej – podejmujemy refleksję tylko nad jego wycinkiem, ograniczonym do czasu określanego w historii literatury polskiej terminem „Młoda Polska”. Tej ostatniej nazwy jako hasła wywoławczego konferencji nie chcieliśmy jednak stosować, pragnąc uwzględnić w obradach również perspektywę europejską i pozaeuropejską, a w modernizmie widząc nie tylko zjawisko literackie, ale także intelektualne, kulturowe, naukowe.

Do dyskusji zapraszamy literaturoznawców (w tym neofilologów zajmujących się literaturą lat 1890–1918), historyków sztuki, historyków filozofii, psychologii i socjologii. Mamy nadzieję, że różnorodne elementy uda się wspólnie złożyć w barwną mozaikę modernizmu.

Zapraszamy do namysłu nad następującymi aspektami tematu:

- wyznaczniki i przemiany światopoglądu lat 1890–1918

- rola filozofii, religii, nauki w budowaniu światopoglądu epoki

- inspiracje filozoficzne, psychologiczne i socjologiczne w literaturze i sztuce

- dominujące a marginalne nurty światopoglądowe, idee, postawy (dekadentyzm, „choroba wieku”, dandyzm, spirytualizm, witalizm, katastrofizm, socjalizm i in.) – porównanie, ocena

- mało znane, nieopisane aspekty światopoglądu modernistycznego

- Młoda Polska a paradygmat modernistyczny

- modernizm polski a modernizm europejski (punkty wspólne i odmienności światopoglądów)

- modernizm lat 1890–1918 a kategorie nowoczesności i awangardowości

- ogląd świata oraz modernistyczne ucieczki od rzeczywistości („sztuczne raje”)

- stosunek do cywilizacji wielkomiejskiej

- uczuciowość modernistyczna

- koncepcje jednostki ludzkiej, wizje człowieka i człowieczeństwa (kim i jaki jest człowiek, gdzie tkwi prawda o człowieku, problematyka świadomości i nieświadomości, dusza i „naga dusza”, psychologia tłumu G. Le Bona i in.)

- miejsce transcendencji i metafizyki

- rola zjawisk pogranicznych i transgresyjnych

- stosunek do Boga i bogów

- kategorie sacrum i profanum

- modernizm katolicki

- modernistyczne ujmowanie miłości, małżeństwa, rodziny

- obyczaje, uprzedzenia, normy życia zbiorowego w latach 1890–1918 a łamanie tabu

- światopogląd a myślenie mitem

- rola tradycji narodowych a światopoglądowe otwarcie na wielokulturowość, uwikłanie w przeszłość (historię) a otwarcie na nowoczesność

- demokratyzacja a elitaryzm i oryginalność

- nowe metodologie badawcze (queer, postkolonializm, geopoetyka) a szansa reinterpretacji i rewaloryzacji światopoglądu epoki

Zarysowane powyżej zagadnienia prosimy potraktować jedynie jako propozycje. Liczymy, iż zechcą Państwo wzbogacić zakres rozważań, starając się jednak przy analizie poszczególnych utworów literackich czy dzieł plastycznych wskazać, do jakich elementów światopoglądu epoki autor się odwołuje bądź z którymi polemizuje, innymi słowy – jaką wizję modernizmu buduje.

Organizatorem konferencji jest Katedra Literatury Pozytywizmu i Młodej Polski UŁ.

Informacje

Słowa kluczowe:

Zobacz także

15.02.2017

I Konferencja Naukowa z cyklu „Młoda Polska: Rewizje, Reinterpretacje: Ironia Modernistów"

IRONIA MODERNISTÓW

17.04.2017

Powroty zza grobu. Norwid i poetyckie odkrycia w schyłku XIX wieku

Zakład Literatury i Kultury Drugiej Połowy XIX Wieku

03.02.2017

Białostockie "Kontrasty": historia – przekaz – recepcja

Zespół Badań Regionalnych Uniwersytetu w Białymstoku, Zakład Literatury Oświecenia i Romantyzmu Uniwersytetu w Białymstoku oraz Katedra Poetyki i Teorii Literatury Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie zapraszają do udziału w konferencji "Białostockie ‘Kontrasty’: historia – przekaz – recepcja", która odbędzie się w dniach 25–26 maja 2017r. na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu w Białymstoku.

07.06.2016

Młody wiek XIX?

Koło Naukowe im. Juliusza Słowackiego przy Zakładzie Literatury Romantyzmu w Instytucie Literatury Polskiej na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego zaprasza do wzięcia udziału w ogólnopolskiej konferencji studencko-doktoranckiej Młody wiek XIX?   Wolność, równość, braterstwo – to hasło otwiera i definiuje tak odmienny od wcześniejszych wiek XIX. Młodość, miłość, szaleństwo – czy nie tak mogłaby brzmieć podobna triada złożona z obiegowych haseł potocznie kojarzonych z kształtującym się od początku XIX wieku romantyzmem? Jak każde uproszczenie może ona śmieszyć, wydaje się jednak, że powinna też skłaniać do refleksji na temat funkcjonujących powszechnie schematów interpretacyjnych. Dyskusję na ich temat chcemy zacząć od rewizji kategorii młodości – traktowanej w odniesieniu do romantyzmu jak aksjomat, aprzecież wcale nie tak oczywistej. Nasze rozważania pragniemy rozszerzyć także na pozytywizm i Młodą Polskę, czyli tradycyjnie wyodrębniane epoki składające się wraz z romantyzmem na dziewiętnastowieczną formację kulturową. Romantyzm, rozumiany według stworzonej przez Stanisława Brzozowskiego formuły „buntu kwiatu przeciwko korzeniom”, łatwo utożsamić z twórcami młodymi, bezkompromisowymi i pełnymi zapału w walce ze skostniałymi wzorcami kultury starców. Dość wspomnieć o Mickiewiczowskiej Odzie do młodości i jej żywiołowym zawołaniu: „Młodości! dodaj mi skrzydła!”. Jak jednak wobec tego rozumieć bohatera Spowiedzi dziecięcia wieku Alfreda de Musset, a dla którego młodość jest „główną przeszkodą do wyleczenia”, przyczyną największych cierpień? Jak się rozprawić ze stereotypem wiecznie starych pozytywistów? Jak postrzegać młodość Młodej Polski z jej findesieclowymi hasłami i atmosferą krańcowości? Wreszcie: jak opisać dramatyczny rozdźwięk między wiekiem biologicznym a wiekiem odczuwanym tak wyraźnie dostrzegalny u młodopolskich dekadentów, a przecież charakterystyczny też dla wcześniejszych pokoleń XIX wieku?  

Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów. Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywanena Twoim dysku, zmień ustawienia swojej przeglądarki. Sprawdź informacje o plikach cookies.